W internecie czyha na nas wiele zagrożeń, które warto znać i przed którymi należy się odpowiednio chronić. Jednym z nich jest catfishing – popularna w ostatnim czasie forma oszustwa wykorzystywana przez cyberprzestępców na całym świecie. Sprawdź, co to jest catfishing, jak go rozpoznać i czy można się przed nim ochronić!
Choć termin „catfishing” oznacza w wolnym tłumaczeniu „łowienie suma”, w rzeczywistości nie ma nic wspólnego z wędkarstwem. Jest to forma pishingu, która polega na podszywaniu się pod inne osoby w różnych celach – najczęściej zarobkowych. Catfisherami są jednak nie tylko cyberprzestępcy wyłudzający dane lub pieniądze, ale również użytkownicy różnego rodzaju portali, którzy poprzez nieetyczne praktyki pragną manipulować lub ośmieszać.
Jak działa catfishing? Najczęściej oszust zakłada fikcyjne konto na portalu społecznościowym lub randkowym, by zyskać wiarygodność w oczach innych członków serwisu. Następnie wybiera ofiarę, nawiązuje z nią kontakt, wzbudza zaufanie i nawiązuje coraz głębszą relację. W ten sposób buduje grunt pod przyszłe działania – np. wyłudzenie pieniędzy czy pozyskanie poufnych informacji.
Tak – zgodnie z art. 190a § 2 Kodeksu karnego każdy kto, podszywając się pod inną osobę, wykorzystuje jej wizerunek, inne jej dane osobowe lub inne dane, za pomocą których jest ona publicznie identyfikowana, przez co wyrządza jej szkodę majątkową lub osobistą, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat (a 15 lat, gdy ofiara targnie się na własne życie).
Catfishing jest rodzajem oszustwa internetowego, które niesie za sobą wiele negatywnych skutków. Tym najczęstszym jest utrata pieniędzy – catfisherzy, nawiązując silne relacje z innymi internautami, są w stanie wyłudzać ogromne kwoty, często pozbawiając swoich ofiar oszczędności życia.
Co więcej, zjawisko to może prowadzić do ogromnych szkód psychicznych. Wynika to z faktu, że catfishing często idzie w parze z szantażem emocjonalnym i manipulacją, a jego celem są najczęściej osoby młode lub o niskim poczuciu własnej wartości. Catfisherzy grają na ich emocjach, wywołują wyrzuty sumienia, a po zakończeniu relacji również poczucie straty. Nierzadko kończy się to koniecznością wizyty u specjalisty, a w skrajnych przypadkach próbą odebrania sobie życia.
Skoro wiesz już, co to jest catfishing, warto dowiedzieć się, jak go rozpoznać. Zidentyfikowanie osób podszywających się pod inne nie jest łatwe, ale możliwe. Rozpoznasz je między innymi po:
Chcąc chronić się przed catfishingiem internetowym, warto przede wszystkim zachować czujność. Na początku każdej nowej znajomości zawsze dokładnie zapoznaj się z profilem danej osoby, w tym jej publikacjami i zdjęciami (autentyczność fotografii zweryfikujesz w Google Images albo za pomocą specjalnych narzędzi, jak TinEye). Możesz także poszukać informacji na temat użytkownika na innych portalach – jeżeli ich nie znajdziesz albo będą się one znacząco różniły, w Twojej głowie powinna zapalić się lampka alarmowa.
Nie bój się także zadawać pytań albo zaprosić nowego znajomego na rozmowę wideo – jeżeli odmówi, istnieje duże prawdopodobieństwo, że masz do czynienia z oszustem.
